اهل سنّت کرمانشاه - حکم جوایزی که شرکت های تجاری به اشخاص می دهند

حکم جوایزی که شرکت های تجاری به اشخاص می دهند

امام یوسف قرضاوی

نویسنده: امام یوسف قرضاوی
مترجم: دکتر احمد نعمتی
پرسش: این پرسش به دو قسمت تقسیم می شود:
1- برای مثال یکی از شرکت های پوشاک و لوازم خانگی می خواهد به شماری از مشتریان خود مبلغی پول جایزه بدهد، آیا مشتریان اجازه دارند آن پول را از آن شرکت دریافت کنند؟
2- استفاده از روش قرعه کشی؛ صاحبان شرکت چند شماره حساب انتخاب می کنند و آن ها را برای گروهی از مشتریان خود- برای مثال صد مشتری- می فرستند و سپس این شرکت ها شماره های دیگری را با روش قرعه کشی به دست می آورند.
اگر شماره ی دوم با هر کدام از شماره های اول مطابقت داشت، دارنده ی شماره ی اول برنده محسوب می شود. سپس آن شرکت شماره ها را برای مشتریان برنده ی خود می فرستد و آنان را از جوایزی که کسب کرده اند و یا مبالغی که سود نموده اند خبردار می سازد.



با ذکر این نکته که، این مشتریان نه در مسابقه شرکت کرده اند و نه هنگام انتخاب شماره ها حضور داشته اند، اضافه بر این هیچ مبلغی را جهت مشارکت در مسابقه واریز ننموده اند، جز اینکه به صورت عادی و روزانه اجازه دارند که این جوایز یا مبالغ سود را دریافت دارند؟ و آیا این شیوه همان (یا نصیبِ) نهی شده از جانب شریعت نیست؛ در صورتی که (یانصیب) مشتمل بر سود و زیان است وشانس در هر دو دخیل است، و آیا عنصر شانس در حلال یا حرام بودن آن تأثیر دارد؟
پاسخ: الحمدلله و الصلاة و السلام علی رسول الله وبعد:
به نظر ما جوایزی که شرکت ها و مؤسسه های تجاری به مشتریان خود پرداخت می کنند-خواه پول نقد یا اجناس و کالا باشد- در دایره ی قمارِ نهی شده قرار نمی گیرد، زیرا قمار(میسر) برای یکی از دو طرف سود و زیانی در بر دارد؛ همچنین از دایره ی بخت آزمایی(یانصیب) غربیان- که متأسفانه جامعه ی ما کورکورانه از آن تقلید می کند-خارج است.
جایز و مباح بودن این گونه جوایز به این دلیل است که بخشش یک طرفه است و طرف دوم یعنی کارگران یا مشتریان متحمل هیچ گونه خسارتی نخواهند شد. همچنین از لحاظ شرعی، انتخاب افراد به وسیله ی قرعه کشی از نظر جمهور فقهاء هیچ اشکالی ندارد و احادیث فراوانی بر جواز ترجیح اشخاص به وسیله ی قرعه وجود دارد.
ولی باید دانست که یک مورد از آن مستثناست و آن اینکه کسی از فروشگاه یا مؤسسه ی صدور جوایز کالایی بخرد و قصد او از خرید کالا احتمال برنده شدن در قرعه کشی آن مؤسسه یا فروشگاه باشد چنین عملی به قمار حرام شباهت دارد و ممنوع است.
متأسفانه، شرکت ها و مؤسسات اسلامی با پیروی از این شیوه ی غربی به جلب رضایت مشتریان یا کارگران خود اقدام می کنند، در صورتی که مبالغ این جوایز در نهایت به عنوان هزینه ی کالا بر قیمت آن تأثیر می گذارد و بار سنگینی بر دوش مصرف کننده خواهد گذاشت. به نظر من چنین عملی کمی شبه دارد. بعضی از تاجران این عمل را این گونه توجیه می کنند که هزینه ی جایزه از سود آن برداشته می شود و تأثیری در قیمت آن نخواهد داشت، به هر ترتیب این روش نیاز به بحث و بررسی دارد هر چند گرفتن این نوع جوایز را جایز و مباح می دانم. مادامی که منظور اصلی همان خرید کالا باشد. و الله اعلم!


کلمات کليدي : حکم جوایزی شرکت تجاری اشخاص امام یوسف قرضاوی
ارسال شده در مورخه : جمعه، 13 شهريور ماه ، 1388 توسط admin  چاپ مطلب

مرتبط با موضوع :

 غیر اسلامی بودن رویکرد افراطی در تحریم موسیقی  [سه شنبه، 11 اسفند ماه ، 1388]
 حکم سقط جنین نامشروع  [جمعه، 23 بهمن ماه ، 1388]
 زکات و احکام آن  [دوشنبه، 16 شهريور ماه ، 1388]
 حکم زکات در زینت آلات زن (الحلی) پس از وفات او  [دوشنبه، 16 شهريور ماه ، 1388]
 آیا نوه ها از میراث جد سهمی دارند؟  [جمعه، 13 شهريور ماه ، 1388]
 انواع عقدهاي باطل و صحيح  [شنبه، 31 مرداد ماه ، 1388]
 حکم ازدواج خواهر مادری برای برادر پدری چیست؟  [پنجشنبه، 28 خرداد ماه ، 1388]
 رنگ کردن ناخن با لاک و مانیکور  [پنجشنبه، 28 خرداد ماه ، 1388]
 آیا شراب، منافعی دارد؟  [شنبه، 2 خرداد ماه ، 1388]

نام شما: [ کاربر جدید ]

عنوان:
 
نظر:


:) ;) |) :- :( :0 :# *) ^) +)) :} |(( @: (:) :? :**

کد امنيتي : vap83ciq
تايپ کد امنيتي : [ بازگشت ]
امتیاز دهی به مطلب
امتیاز متوسط : 3.66
تعداد آراء: 3


لطفا رای مورد نظرتان را در مورد این مطلب ارائه نمائید :

عالی
خیلی خوب
خوب
متوسط
بد

اشتراک گذاري مطلب
موضوعات مرتبط

فقه و احکام